O nasrasa****KontaktKsiega gosciENG

 

 

HISTORIA RAS
 

GRAND BASSET GRIFFON VENDÉEN

PETIT BASSET GRIFFON VENDÉEN

 

            Historię tych dwóch ras należy poznawać łącznie, albowiem mają wspólne pochodzenie i tych samych przodków, a ich droga definitywnie rozjechała się całkiem niedawno. Są członkami wielkiej rodziny Griffon Vendeen, która przeszła blisko pół tysiąclecia ewolucji i dziś stanowi jedyny przypadek występowania czterech ras pokrewnych w szerokiej gamie wielkości. Należą do niej: Grand Griffon Vendeen, Briquet Griffon Vendeen,  Grand Basset Griffon Vendeen, Petit Basset Griffon Vendeen.

            Szorstkowłose płowe psy myśliwskie zostały sprowadzone do Galii przez rzymian, którzy pod wodzą Juliusza Cezara, podbili tą część Europy w I wieku p.n.e. Były one zapewne przodkami psów, o których po raz pierwszy wspomniano w XIII-wiecznych kronikach. Wymienia się tam psy używane do coraz modniejszych w tych czasach polowań, pochodzące z francuskich prowincji: Bretanii, Nivernais i Vendeen. W tym ostatnim miejscu spotykano powszechnie psy szorstkowłose, już wtedy zwane griffonami (griffon-drut), a jednym z bardziej znanych był "King’s White" - biały duży griffon króla Ludwika IX (1215-1270). W epoce Renesansu, kiedy polowania przestały być wyłącznym przywilejem panujących, w wielu prowincjach francuskich, poza wymienionymi wyżej w Gaskonii, Normandii, Saintongeois, Artesiens i innych, zaczęły się rozwijać regionalne rasy, hodowane w różnych odmianach wielkości. Psy duże, powyżej 58 cm używane były do polowań na dziki, jelenie i wilki, psy średnie – 38-58 cm do polowań na sarny, zające, króliki i lisy, pojedynczo lub w sforach. Te dwie odmiany dominowały na dworach, gdzie polowano konno. Trzecia odmiana – poniżej 38 cm, używana była przez biedniejszych myśliwych, którzy polując pieszo potrzebowali psy o krótszych nogach. Z czasem psy te zaczęto nazywać bassetami (bas-niski). Prace hodowlane w kierunku rozwoju niższych psów – bassetów prowadzono (z różnym skutkiem) z wszystkimi, dotychczas większymi, rasami psów gończych. W prowincji Vendeen bazę wyjściową stanowiły wspomniane griffony.




Sfora Basset Griffon w psiarni Hrabiego d’Elva
 

            Pierwsze znaczące osiągnięcia w hodowli basset griffon należą do Christiana hrabiego d’Elva, zamieszkałego na zamku Ricoudet w departamencie Mayenne. Mimo iż hrabia zajmował się polityką (był posłem Mayenne), w swojej psiarni, w ciągu dziesięciu lat hodowli osiągnął sukces. Zdołał wyhodować pokaźną sforę psów, z których kilka pokazał na wystawie w Paryżu w 1885 roku zdobywając puchar prezydenta republiki dla najpiękniejszych bassetów francuskich. Szczególne uznanie zdobył ROYAL – COMBATTANT, trójkolorowy, jak większość bassetów hrabiego, który zdobył Prix Honneur na tej wystawie, po czym został wpisany do Księgi Pochodzenia pod Nr 93. Pies ten długo stanowił wzorzec Basset Griffon, a jego cechy można było dostrzec we wszystkich niemal osobnikach z psiarni hrabiego d’Elva. Hodowli bassetów hrabia poświęcił się przez ćwierć wieku,  używając do krzyżowania, oprócz griffonów vendejskich, również starannie dobrane gończe bretońskie.
 

CASTILLEAU, basset griffon vendeen, wł. E. Ambaud

ROYAL-COMBATTANT, basset griffon vendeen, wł. Hrabia Christian d’Elva
 

            Niemal równolegle hodowlę bassetów vendejskich prowadził pan E. Ambaud z Havre, dążąc do jednorodności w tej wspaniałej rasie. W roku 1887, po ok. 10 latach pracy zaprezentował na wystawach swoją sforę. W swych działaniach kładł nacisk na sierść. Preferując twardą, szorstką eliminował stale z hodowli, przede wszystkim osobniki krótkowłose, następnie wszystkie o sierści jedwabistej, osiągając wkrótce cel, jaki sobie wymarzył. Jego ideałem był CASTILLEAU, przez wielu ówczesnych znawców uważany za wzorzec basseta vendejskiego. Podkreślano jego zwartość, wyrazistą głowę i proste łapy. Był ponadto zdrowy, silny i świetnie polował. Jego geny również długo odnajdowano w wielu urodzonych później bassetach.


ROYAL-COMBATTANT, basset griffon vendeen, wł. Hrabia Christian d’Elva

CASTILLEAU, basset griffon vendeen, wł. E. Ambaud
 

            Wiele osiągnięć hodowlanych z bassetami w różnych rejonach Francji sprawiło, że w roku 1986 powołano Club du Bassets Francais, którego rolą była koordynacja wysiłków zmierzających do doskonalenia kilku znakomitych ras bassetów francuskich. Christian hrabia d’Elva został prezesem sekcji długowłosej i zajął się pisaniem standardu rasy, ostatecznie zatwierdzonego w 1904 roku jako Basset Griffon Francais. Niemniej jednak, już w ciągu pierwszych lat działalności klubu, stał się on elitarną paryską organizacją. Chciał zajmować się wszystkimi rasami bassetów, a równocześnie odizolował się od hodowców, bowiem pracowali oni  w odległych prowincjach, takich jak Vendeen.


Ring z Basset Griffon na wystawie w Paryżu (ok. 1885 rok)
 

            Niezależnie od wymienionych wcześniej dużych hodowli, wielu myśliwych i hodowców z rejonu Vendeen pracowało nad doskonaleniem rasy basset griffon. Ludzie ci, na czele z Paulem Dezamy też uważali, że CdBF z siedzibą w Paryżu niezbyt dobrze służy ich interesom. Założyli więc 30 maja 1907 roku Club du Basset Griffon Vendeen z siedzibą w La Chaise-le-Vicomte. Pierwszym prezydentem klubu został Paul Dezamy, a w uznaniu zasług, prezesem honorowym wybrano hrabiego d’Elva. Członkowie klubu, mieszkający blisko siebie i razem polujący, energicznie zabrali się do pracy i już w 1909 roku zaakceptowali zaproponowane przez P. Dezamy zmiany w standardzie rasy Basset Griffon Francais. Zmiany te po raz pierwszy uwzględniały dwa rozmiary basseta, ale klasyfikacja opierała się głównie na wygięciu przednich łap. Klub założył również własne księgi hodowlane. Pies, aby był uznany za przedstawiciela rasy, musiał mieć rodziców wpisanych do księgi. Hodowle, już starannie selekcjonujące psy o prostych i zagiętych łapach, skupiły się już prawie wyłącznie w rejonie Vendden i oprócz wyglądu wyraźnie były ukierunkowane na użytkowość. Z czasem zauważono prawidłowość, że zgięte łapy mają z reguły osobniki mniejsze, osobniki większe – przeważnie proste łapy. Kryterium wzrostu stawało się coraz ważniejszym w kojarzeniu. Sam Dezamy skupił się już wcześniej na selekcjonowaniu osobników o prostych łapach i wzroście 42 cm, Jego sforę nazywano "42-ki Dezamiego".

            W 1924 roku klub (po zatwierdzeniu rasy Briquet Griffon Vendeen) zmienił nazwę na Club du Griffon Vendeen. W 1930 roku opublikował opracowywane sukcesywnie standardy griffon vendeen - Briquet i Basset. W lipcu 1932 ciężko chory Paul Dezamy zrezygnował z funkcji prezesa, wkrótce -  w 1933 roku umiera, po czym jego syn Abel Dezamy zostaje wybrany prezesem. Podczas wystawy Canine d’Orleans Internationale w dniu 19 marca 1935 roku klasy BGV zostały oficjalnie rozdzielone, na demi torses (półkrzywe) o wymiarach 34-38 cm i droites (proste) 38-42 cm. Choć klasyfikacja opierała się głównie na wzroście, to nazwy "klas" nadal mówiły o zgięciu łap. 

            Należy w tym miejscu wspomnieć o Anglikach, którzy na początku XX wieku również podjęli hodowlę bassetów griffon w oparciu o psy sprowadzone z Francji. Dysponując niewielkim ilościowo materiałem, stopniowo ukształtowali wzorzec nieco różniący się od linii francuskiej. Ponadto, psy te określano jako Basset Hound rough coated (szorstkowłosy). Takie nazewnictwo utrzymało się przez okres międzywojenny.


Basset Hound rough coated, karta kolekcjonerska z 1931 roku
 

            W czasie II wojny światowej BGV z racji położenia geograficznego ucierpiały nieco mniej niż inne rasy, co pozwoliło na dalsze wyraźne ukształtowanie się obydwu odmian. W roku 1952 Club du Griffon Vendeen ostatecznie zaakceptował nowe nazwy: Grand Basset Griffon Vendeen i Petit Basset Griffon Vendeen, a także postanowił o prowadzeniu osobnych ksiąg hodowlanych. Za niefortunny należy uznać wprowadzony przepis o kwalifikowaniu szczeniąt do poszczególnych ras, nie w momencie urodzenia, a dopiero po roku. Spowodował on, że mimo odmiennych ras, o innych standardach, powszechna była nadal praktyka krzyżowania z sobą Grand-ów i Petit-ów.

            W 1967 roku Abel Dezamy zaproponował synowi Hubertowi objęcie stanowiska Prezydenta Elekta. Hubert Dezamy tę funkcję przyjął, a w 1975 roku, po śmierci ojca, został Prezesem. Już w 1972 roku zaapelował on do hodowców o zaniechanie praktyk krzyżowania ze sobą ras Grand- i Petit-, ale dopiero od 1 stycznia 1977 roku zostało to oficjalnie zabronione. Wynika z tego, że data 01.01.1977 to oficjalne wyodrębnienie dwóch osobnych ras: Grand Basset Griffon Vendeen i Petit Basset Griffon Vendeen, ponieważ dopiero od tego dnia zaczęto prowadzić hodowlę wzajemnie od siebie odseparowaną. W roku 1986 klub zatwierdził nowy statut i wybrał dotychczasowego skarbnika Pierre Borguet na prezesa, zamykając w ten sposób długi okres panowania rodziny Dezamy. Postanowiono również o likwidacji możliwości przekwalifikowania psa urodzonego z miotu Petit- jako Granda i odwrotnie. Zmieniono również wysokości we wzorcach ras: Grand został "podwyższony" od 39 cm do 43 cm, dodano również tolerancję ±1 cm do każdej z ras. Wzorzec ten został przyjęty przez FCI, niemniej jednak w 1999 roku uwzględniono jeszcze jedną korektę: samce Grand Basset Griffon Vendeen winny być nieco wyższe i znajdować się w przedziale 40-44 cm z centymetrową tolerancją.

            Historia ukazuje jak młodymi rasami są nasze: Grand Basset Griffon Vendeen i Petit Basset Griffon Vendeen. Niemniej jednak, należy je uznać za wyraźnie ukształtowane. Wzrost od dawna już nie stanowi jedynej różnicy. Obie rasy różnią się od siebie zarówno budową jak i charakterem, ale o tym można poczytać we wzorcach ras.

 
Opracowanie: Janusz Zacharewicz

Ilustracje pochodzą ze zbiorów autora
< Wszelkie prawa zastrzeżone >
 

© GBGV Projekt  A&M Grand Basset Griffon Vendeen :: Tatra Shepherd Dog